Πέμπτη 21 Μαΐου 2009
Σάββατο 9 Μαΐου 2009
Διαβάζοντας στα αστέρια
Η ιδέα ήταν του συγγραφέα Κώστα Ακρίβου. Την άκουσε ο Νώντας Παπαγεωργίου των εκδόσεων «Μεταίχμιο» και την έκανε αμέσως αποδεκτή. Συγγραφείς και αναγνώστες της λογοτεχνίας θα διαβάσουν αγαπημένες τους σελίδες, κάτω από τα αστέρια της 11ης Ιουλίου, στα Πλατανίδια Πηλίου. Εκεί βρίσκεται το κτήμα του συγγραφέα και τραγουδοποιού Θωμά Κοροβίνη, μόλις 300 μέτρα από τη θάλασσα και 12 χιλιόμετρα από τον Βόλο.
Το βιβλίο «Η πύλη της κόλασης» του βραβευμένου με Γκονκούρ Λοράν Γκοντέ είναι, επίσης, υπό έκδοση -Η Ρουθ Ρέντελ υπογράφει ως Μπάρμπαρα Βάιν τον «Μινώταυρο», που θα εκδώσει το «Μεταίχμιο» προσεχώς Η είδηση έγινε γνωστή χθες στη συνέντευξη Τύπου για τις νέες κυκλοφορίες του «Μεταίχμιου».
Τον γενικό συντονισμό και την παρουσίαση της βραδιάς, με τίτλο «Διαβάζοντας στ' αστέρια», έχει αναλάβει ο ηθοποιός και σκηνοθέτης Δημήτρης Δακτυλάς. Διοργανωτής της συνάντησης είναι και το βιβλιοπωλείο «Χάρτα». Οποιος θέλει να πάρει μέρος μπορεί να επικοινωνήσει στο e-mail: metaixmio.gr, είτε στο τηλ.: 211-3003580 (εσωτ: 589) ή στο βιβλιοπωλείο «Χάρτα» (τηλ.: 24210-33250).
Πηγή http://www.enet.gr/?i=news.el.texnes&id=42242
Γιώτα
Το βιβλίο «Η πύλη της κόλασης» του βραβευμένου με Γκονκούρ Λοράν Γκοντέ είναι, επίσης, υπό έκδοση -Η Ρουθ Ρέντελ υπογράφει ως Μπάρμπαρα Βάιν τον «Μινώταυρο», που θα εκδώσει το «Μεταίχμιο» προσεχώς Η είδηση έγινε γνωστή χθες στη συνέντευξη Τύπου για τις νέες κυκλοφορίες του «Μεταίχμιου».
Τον γενικό συντονισμό και την παρουσίαση της βραδιάς, με τίτλο «Διαβάζοντας στ' αστέρια», έχει αναλάβει ο ηθοποιός και σκηνοθέτης Δημήτρης Δακτυλάς. Διοργανωτής της συνάντησης είναι και το βιβλιοπωλείο «Χάρτα». Οποιος θέλει να πάρει μέρος μπορεί να επικοινωνήσει στο e-mail: metaixmio.gr, είτε στο τηλ.: 211-3003580 (εσωτ: 589) ή στο βιβλιοπωλείο «Χάρτα» (τηλ.: 24210-33250).
Πηγή http://www.enet.gr/?i=news.el.texnes&id=42242
Γιώτα
Παρασκευή 8 Μαΐου 2009
4 Μαίου: Λογοτεχνικά βραβεία «Διαβάζω 2009»
Λογοτεχνικά βραβεία «Διαβάζω 2009»
Η Μαρίνα Καραγάτση και «Το ευχαριστημένο ή οι δικοί μου άνθρωποι» (Εκδόσεις Αγρα), κέρδισε το βραβείο μυθιστορήματος των λογοτεχνικών βραβείων Διαβάζω 2009.
Η Μ. Καραγάτση παρέλαβε το βραβείο της από τον Ιάκωβο Καμπανέλη, ευχαριστώντας όχι μόνο την κριτική επιτροπή αλλά και: «τους αναγνώστες γιατί και συγκινήθηκαν αλλά κυρίως γέλασαν πολύ αναγνωρίζοντας το παράλογο της ζωής».
Η 12η τελετή απονομής των βραβείων Διαβάζω, που πραγματοποιήθηκε πριν λίγο στο Μουσείο Μπενάκη στην Πειραιώς, ανέδειξε νικητές στην ποίηση τη συλλογή «Εποχή Παραδείσου» του Στρατή Πασχάλη, στο δοκίμιο τον Μίλτο Πεχλιβάνο για το έργο του « Από τη «Λέσχη» στις «Ακυβέρνητες Πολιτείες: η στίξη της ανάγνωσης».
Το βραβείο πρωτοεμφανιζόμενου συγγραφέα, προς τιμή του Ηρακλή Παπαλέξη κέρδισε η Σταυρούλα Σκαλίδη για την «Προδοσία και εγκατάλειψη» και το Βραβείο Διηγήματος η Μαρία Κουγιουμτζή για το «Αγριο Βελούδο».
Με το τιμητικό βραβείο προσφοράς στο βιβλίο τιμήθηκε ο διευθυντής των πανεπιστημιακών εκδόσεων Κρήτης, Στέφανος Τραχανάς.
Τα βραβεία αναλυτικά είναι τα ακόλουθα:
- Βραβείο Προσφοράς στο Βιβλίο, προς τιμή του Περικλή Αθανασόπουλου, ιδρυτή του περιοδικού Διαβάζω.
Το βραβείο απένειμε ο Γιώργος Γαλάντης, εκδότης του περιοδικού Διαβάζω, στο διευθυντή των Πανεπιστημιακών Εκδόσεων Κρήτης, Στέφανο Τραχανά.
- Βραβείο Εικονογραφημένου Παιδικού Βιβλίου:
Εφτά ορφανά μολύβια εφτά ιστορίες, Φωτεινή Φραγκούλη (κείμενο), Φωτεινή Στεφανίδη (εικονογράφηση), εκδόσεις Ελληνικά γράμματα
Το βραβείο απένειμε η Άντα Κατσίκη-Γκίβαλου, πρόεδρος της κριτικής επιτροπής που έκρινε τα παιδικά βιβλία και Καθηγήτρια Ελληνικής Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.
- Βραβείο Λογοτεχνικού Βιβλίου για μεγάλα παιδιά:
Το σύνθημα, Ελένη Πριοβόλου, εκδόσεις Ελληνικά γράμματα
Το βραβείο απένειμε η Κατρίν Βελισσάρη, διευθύντρια του Εθνικού Κέντρου Βιβλίου.
- Βραβείο Ποίησης:
Εποχή παραδείσου, Στρατής Πασχάλης, εκδόσεις Γαβριηλίδης
Το βραβείο απένειμε ο Τίτος Πατρίκιος, ποιητής.
- Βραβείο Δοκιμίου:
Από τη «Λέσχη» στις «Ακυβέρνητες Πολιτείες": Η στίξη της ανάγνωσης, Μίλτος Πεχλιβάνος, εκδόσεις Πόλις
Το βραβείο απένειμε ο Αλέξης Ζήρας, πρόεδρος της κριτικής επιτροπής των βραβείων και νέος πρόεδρος της εταιρείας συγγραφέων.
- Βραβείο Πρωτοεμφανιζόμενου Συγγραφέα, προς τιμή του Ηρακλή Παπαλέξη:
Προδοσία και εγκατάλειψη, Σταυρούλα Σκαλίδη, εκδόσεις Πόλις
Το βραβείο απένειμε εκπρόσωπος του Οργανισμού Συλλογικής Διαχείρισης Έργων του Λόγου.
- Βραβείο Διηγήματος:
Άγριο βελούδο, Μαρία Κουγιουμτζή, εκδόσεις Καστανιώτη
Το βραβείο απένειμε ο Κώστας Μουρσελάς, πεζογράφος, θεατρικός συγγραφέας.
- Βραβείο Μυθιστορήματος:
Το ευχαριστημένο ή Οι δικοί μου άνθρωποι, Μαρίνα Καραγάτση, εκδόσεις Άγρα
Το βραβείο απένειμε ο Ιάκωβος Καμπανέλης, ακαδημαϊκός και θεατρικός συγγραφέας.
Οι κριτικές επιτροπές
Η κριτική επιτροπή για το μυθιστόρημα, διήγημα, δοκίμιο, ποίηση, προωτοεμφανιζόμενο συγγραφέα αποτελείται από τους: Αλέξη Ζήρα, κριτικό λογοτεχνίας, Κώστα Καρακώτια, κριτικό λογοτεχνίας, Κώστα Κατσουλάρη, συγγραφέα, κριτικό λογοτεχνίας, Ντέιβιντ Κόνολι, Αναπληρωτή Καθηγητή Μεταφρασιολογίας στο ΑΠΘ, Χριστίνα Ντουνιά, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Νεοελληνικής Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, συγγραφέα, Δημήτρη Πολυχρονάκη, Λέκτορα στο Τμήμα Βυζαντινής και Νεοελληνικής Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης, Λίζυ Τσιριμώκου, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια στη Φιλοσοφική Σχολή στο ΑΠΘ.
Η κριτική επιτροπή για το παιδικό εικονογραφημένο βιβλίο και για το λογοτεχνικό βιβλίο για μεγάλα παιδιά αποτελείται από τους: Πολύ Βασιλάκη, εκπαιδευτικό, συγγραφέα, Άντα Κατσίκη-Γκίβαλου, Καθηγήτρια Ελληνικής Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, Σούλα Οικονομίδου, Επίκουρη Καθηγήτρια στο Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης στην Προσχολική Ηλικία στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, Γιάννη Παπαδάτο, Λέκτορα στο Παιδαγωγικό Τμήμα του Πανεπιστημίου Αιγαίου, Γιώργο Παπαντωνάκη, Επίκουρο Καθηγητή στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου.
ΠΗΓΗ:ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ
Hμερομηνία : 04-05-09
Η Μαρίνα Καραγάτση και «Το ευχαριστημένο ή οι δικοί μου άνθρωποι» (Εκδόσεις Αγρα), κέρδισε το βραβείο μυθιστορήματος των λογοτεχνικών βραβείων Διαβάζω 2009.
Η Μ. Καραγάτση παρέλαβε το βραβείο της από τον Ιάκωβο Καμπανέλη, ευχαριστώντας όχι μόνο την κριτική επιτροπή αλλά και: «τους αναγνώστες γιατί και συγκινήθηκαν αλλά κυρίως γέλασαν πολύ αναγνωρίζοντας το παράλογο της ζωής».
Η 12η τελετή απονομής των βραβείων Διαβάζω, που πραγματοποιήθηκε πριν λίγο στο Μουσείο Μπενάκη στην Πειραιώς, ανέδειξε νικητές στην ποίηση τη συλλογή «Εποχή Παραδείσου» του Στρατή Πασχάλη, στο δοκίμιο τον Μίλτο Πεχλιβάνο για το έργο του « Από τη «Λέσχη» στις «Ακυβέρνητες Πολιτείες: η στίξη της ανάγνωσης».
Το βραβείο πρωτοεμφανιζόμενου συγγραφέα, προς τιμή του Ηρακλή Παπαλέξη κέρδισε η Σταυρούλα Σκαλίδη για την «Προδοσία και εγκατάλειψη» και το Βραβείο Διηγήματος η Μαρία Κουγιουμτζή για το «Αγριο Βελούδο».
Με το τιμητικό βραβείο προσφοράς στο βιβλίο τιμήθηκε ο διευθυντής των πανεπιστημιακών εκδόσεων Κρήτης, Στέφανος Τραχανάς.
Τα βραβεία αναλυτικά είναι τα ακόλουθα:
- Βραβείο Προσφοράς στο Βιβλίο, προς τιμή του Περικλή Αθανασόπουλου, ιδρυτή του περιοδικού Διαβάζω.
Το βραβείο απένειμε ο Γιώργος Γαλάντης, εκδότης του περιοδικού Διαβάζω, στο διευθυντή των Πανεπιστημιακών Εκδόσεων Κρήτης, Στέφανο Τραχανά.
- Βραβείο Εικονογραφημένου Παιδικού Βιβλίου:
Εφτά ορφανά μολύβια εφτά ιστορίες, Φωτεινή Φραγκούλη (κείμενο), Φωτεινή Στεφανίδη (εικονογράφηση), εκδόσεις Ελληνικά γράμματα
Το βραβείο απένειμε η Άντα Κατσίκη-Γκίβαλου, πρόεδρος της κριτικής επιτροπής που έκρινε τα παιδικά βιβλία και Καθηγήτρια Ελληνικής Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.
- Βραβείο Λογοτεχνικού Βιβλίου για μεγάλα παιδιά:
Το σύνθημα, Ελένη Πριοβόλου, εκδόσεις Ελληνικά γράμματα
Το βραβείο απένειμε η Κατρίν Βελισσάρη, διευθύντρια του Εθνικού Κέντρου Βιβλίου.
- Βραβείο Ποίησης:
Εποχή παραδείσου, Στρατής Πασχάλης, εκδόσεις Γαβριηλίδης
Το βραβείο απένειμε ο Τίτος Πατρίκιος, ποιητής.
- Βραβείο Δοκιμίου:
Από τη «Λέσχη» στις «Ακυβέρνητες Πολιτείες": Η στίξη της ανάγνωσης, Μίλτος Πεχλιβάνος, εκδόσεις Πόλις
Το βραβείο απένειμε ο Αλέξης Ζήρας, πρόεδρος της κριτικής επιτροπής των βραβείων και νέος πρόεδρος της εταιρείας συγγραφέων.
- Βραβείο Πρωτοεμφανιζόμενου Συγγραφέα, προς τιμή του Ηρακλή Παπαλέξη:
Προδοσία και εγκατάλειψη, Σταυρούλα Σκαλίδη, εκδόσεις Πόλις
Το βραβείο απένειμε εκπρόσωπος του Οργανισμού Συλλογικής Διαχείρισης Έργων του Λόγου.
- Βραβείο Διηγήματος:
Άγριο βελούδο, Μαρία Κουγιουμτζή, εκδόσεις Καστανιώτη
Το βραβείο απένειμε ο Κώστας Μουρσελάς, πεζογράφος, θεατρικός συγγραφέας.
- Βραβείο Μυθιστορήματος:
Το ευχαριστημένο ή Οι δικοί μου άνθρωποι, Μαρίνα Καραγάτση, εκδόσεις Άγρα
Το βραβείο απένειμε ο Ιάκωβος Καμπανέλης, ακαδημαϊκός και θεατρικός συγγραφέας.
Οι κριτικές επιτροπές
Η κριτική επιτροπή για το μυθιστόρημα, διήγημα, δοκίμιο, ποίηση, προωτοεμφανιζόμενο συγγραφέα αποτελείται από τους: Αλέξη Ζήρα, κριτικό λογοτεχνίας, Κώστα Καρακώτια, κριτικό λογοτεχνίας, Κώστα Κατσουλάρη, συγγραφέα, κριτικό λογοτεχνίας, Ντέιβιντ Κόνολι, Αναπληρωτή Καθηγητή Μεταφρασιολογίας στο ΑΠΘ, Χριστίνα Ντουνιά, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Νεοελληνικής Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, συγγραφέα, Δημήτρη Πολυχρονάκη, Λέκτορα στο Τμήμα Βυζαντινής και Νεοελληνικής Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης, Λίζυ Τσιριμώκου, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια στη Φιλοσοφική Σχολή στο ΑΠΘ.
Η κριτική επιτροπή για το παιδικό εικονογραφημένο βιβλίο και για το λογοτεχνικό βιβλίο για μεγάλα παιδιά αποτελείται από τους: Πολύ Βασιλάκη, εκπαιδευτικό, συγγραφέα, Άντα Κατσίκη-Γκίβαλου, Καθηγήτρια Ελληνικής Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, Σούλα Οικονομίδου, Επίκουρη Καθηγήτρια στο Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης στην Προσχολική Ηλικία στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, Γιάννη Παπαδάτο, Λέκτορα στο Παιδαγωγικό Τμήμα του Πανεπιστημίου Αιγαίου, Γιώργο Παπαντωνάκη, Επίκουρο Καθηγητή στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου.
ΠΗΓΗ:ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ
Hμερομηνία : 04-05-09
Πέμπτη 23 Απριλίου 2009
23 Απριλίου: Παγκόσμια ημέρα του βιβλίου
Σαν σήμερα στις 23 Απριλίου 1616 πέθαναν δυο μεγάλοι άνθρωποι των γραμμάτων: ο Άγγλος δραματουργός Γουίλιαμ Σαίξπηρ και ο Ισπανός συγγραφέας Μιγκέλ Ντε Θερβάντες ( έγραψε τον «Δον Κιχώτη» ) Με αφορμή αυτών των γεγονότων η UNESCO καθιέρωσε την 23η Απριλίου ως την Παγκόσμια ημέρα βιβλίου
Καλά βιβλία σε όλους
^_^
Κυριακή 19 Απριλίου 2009
Ο Καβάφης χαμογελά ξανά στο περιθώριο του 20ου αιώνα
Ο Καβάφης σύχναζε στην κακόφημη πλευρά της πόλης με την ίδια ευκολία που ανέσυρε από την ελληνιστική αρχαιότητα τους μικρούς, αποτυχημένους, περιθωριακούς ήρωές του, εκείνους που η επίσημη ιστοριογραφία προσπέρασε για να δοξάσει τους μεγάλους νικητές.
Δεν εξέδιδε ποτέ τα ποιήματά του, τα μοίραζε ο ίδιος στον κύκλο του, καθώς δεν άντεχε την εικόνα των «απούλητων αντιτύπων που γεμίζουν σκόνη στα βιβλιοπωλεία δίνοντας χαρά στους εχθρούς του», όπως έγραψε ο βιογράφος του Ρόμπερτ Λίντελ.
Η ιστορία, όμως, τον διεύψευσε. Η έκδοση μιας νέας αγγλικής μετάφρασης από τον Ντάνιελ Μέντελσον μιας ανθολογίας ποιημάτων του Καβάφη αλλά και η πρώτη μετάφραση στα αγγλικά των γνωστών πια 30 «ατελών» ποιημάτων του που ανακαλύφθηκαν τη δεκαετία του ‘60 (και πρωτοκυκλοφόρησαν το 1994 από τον «Ικαρο»), δεν πέρασαν καθόλου απαρατήρητες. Από το «New Yorker» μέχρι το διαδικτυακό ομοφυλοφιλικό site advocate.com, το δίτομο έργο «C.Ρ. Cavafy: The Collected Poems» και «Unfinished Poems» (εκδόσεις Knopf) του Αμερικανού κριτικού και συγγραφέα Ντάνιελ Μέντελσον βρήκε πολύ και φιλόξενο χώρο. Εβδομήντα έξι χρόνια μετά τον θάνατό του, ο Καβάφης εξακολουθεί να κινείται με την ίδια ευκολία σε όλες τις πλευρές της πόλης…
Ο 49χρονος Ντάνιελ Μέντελσον αφιέρωσε 10 ολόκληρα χρόνια μεταφράζοντας τα ποιήματα του Καβάφη. Δεν πήγαν χαμένα. Η κριτική εκθειάζει το έργο του. Ο Νταν Τσιάσον σε 5,5 σελίδες στο «New Yorker» χαρακτηρίζει τη δουλειά του «εξαιρετική». Ο Μέντελσον μελέτησε πολύ καλά τα ποιήματα του Καβάφη που μετέφρασαν στα αγγλικά οι Εντμουντ Κίλι και Φίλιπ Σέραρντ στα τέλη της δεκαετίας του ‘70. Θεώρησε, όμως, ότι οι δυο τους συνειδητά δεν ασχολήθηκαν με τον ρυθμό του Αλεξανδρινού, αναζητώντας σε αντιδιαστολή τη μυστηριώδη πειθαρχία στους στίχους του.
Ο Μέντελσον, αντίθετα, ασχολήθηκε με το μέτρο. «Οσο περισσότερο βυθιζόμουν στους στίχους του τόσο συνειδητοποιούσα ότι δεν χρειάζονταν απλώς μια νέα μετάφραση, αλλά ένα πλήρες επίμετρο με ερμηνευτικά σχόλια για έξυπνους, αλλά όχι μυημένους αναγνώστες, που επιθυμούν να μάθουν περί τίνος πρόκειται», εξηγεί στη συνέντευξή του στο advocate.com. «Ενας φίλος μου, διαπρεπής κλασικιστής, μου είπε: “Δεν μπορούμε να καταλάβουμε τα ποιήματα του Καβάφη εάν δεν καταλάβουμε τις ειρωνείες που κρύβονται πίσω από τις ιστορικές λεπτομέρειες”. Προσπάθησα επιπλέον να επαναφέρω το μέτρο, τη συνήχηση, τον ρυθμό. Οι προηγούμενες μεταφράσεις επιδίωξαν να παρουσιάσουν τον Καβάφη ως έναν προσιτό ποιητή και “ίσιωσαν” τα ποιήματά του. Εγώ θέλησα να αναδείξω τη λάμψη τους».
Διαπιστώνεται συχνά ότι ο Καβάφης μεταφράζεται εύκολα. Δεν είναι λίγοι, μάλιστα, όσοι υποστηρίζουν ότι ο Αλεξανδρινός ποιητής κέρδισε από τη μετάφραση. Επειδή γενικά αποφεύγει τις μεταφορές και τις λεκτικές περίτεχνες διακοσμήσεις, τα ποιήματά του συχνά εκλαμβάνονται και ως σκέτη πρόζα. «Αυτό είναι δώρο και κατάρα μαζί», τονίζει ο Μέντελσον. Γιατί αν εκ πρώτης όψεως «φαίνεται ότι ο Καβάφης χρησιμοποιεί τη γλώσσα της καθημερινότητας, την ίδια στιγμή ανασύρει αρχαίες λέξεις, τις γυαλίζει και τις διαθέτει προς χρήση. Ετσι η γλώσσα του έχει μια μουσικότητα που δεν βρίσκει το αντίστοιχό της στην αγγλική», καταλήγει.
Ο Ντάνιελ Μέντελσον, χρόνια κριτικός βιβλίου στα «New York magazine» και «New York book review», έχει γράψει και ο ίδιος έξι βιβλία. Το μπεστ σέλερ του «Lost: Α search for six of six million» για την αναζήτηση της μοίρας έξι μελών της οικογένειάς του στο Ολοκαύτωμα απέσπασε το 2006 το βραβείο του National Book Critics Circle. Εχει ασχοληθεί και με την αρχαία τραγωδία και συγκεκριμένα τον Ευριπίδη στο «Gender and the City in Euripides’ Political Plays» (Oxford University Press, 2002).
Τι τον τράβηξε στον Καβάφη; «Το γεγονός ότι ασχολείται με το περιθώριο, τις σκοτεινές περιοχές. Είναι ένας κορυφαίος ποιητής του 20ού αιώνα, που μας χαμογελάει από το περιθώριο του 20ού αιώνα. Θεωρώ ότι σήμερα περισσότερο από ποτέ πρέπει να διαβάσουμε την ποίησή του. Θα αναγνωρίσουμε στον χαιρέκακο, σαρδόνιο τρόπο με τον οποίο αντιμετώπισε την πτώση τόσων πολιτισμών, την αποσύνθεση αυτοκρατοριών, το αναπόφευκτο τέλος του πολιτικού στάτους κβο, τον κόσμο γύρω μας».
Δεν εξέδιδε ποτέ τα ποιήματά του, τα μοίραζε ο ίδιος στον κύκλο του, καθώς δεν άντεχε την εικόνα των «απούλητων αντιτύπων που γεμίζουν σκόνη στα βιβλιοπωλεία δίνοντας χαρά στους εχθρούς του», όπως έγραψε ο βιογράφος του Ρόμπερτ Λίντελ.
Η ιστορία, όμως, τον διεύψευσε. Η έκδοση μιας νέας αγγλικής μετάφρασης από τον Ντάνιελ Μέντελσον μιας ανθολογίας ποιημάτων του Καβάφη αλλά και η πρώτη μετάφραση στα αγγλικά των γνωστών πια 30 «ατελών» ποιημάτων του που ανακαλύφθηκαν τη δεκαετία του ‘60 (και πρωτοκυκλοφόρησαν το 1994 από τον «Ικαρο»), δεν πέρασαν καθόλου απαρατήρητες. Από το «New Yorker» μέχρι το διαδικτυακό ομοφυλοφιλικό site advocate.com, το δίτομο έργο «C.Ρ. Cavafy: The Collected Poems» και «Unfinished Poems» (εκδόσεις Knopf) του Αμερικανού κριτικού και συγγραφέα Ντάνιελ Μέντελσον βρήκε πολύ και φιλόξενο χώρο. Εβδομήντα έξι χρόνια μετά τον θάνατό του, ο Καβάφης εξακολουθεί να κινείται με την ίδια ευκολία σε όλες τις πλευρές της πόλης…
Ο 49χρονος Ντάνιελ Μέντελσον αφιέρωσε 10 ολόκληρα χρόνια μεταφράζοντας τα ποιήματα του Καβάφη. Δεν πήγαν χαμένα. Η κριτική εκθειάζει το έργο του. Ο Νταν Τσιάσον σε 5,5 σελίδες στο «New Yorker» χαρακτηρίζει τη δουλειά του «εξαιρετική». Ο Μέντελσον μελέτησε πολύ καλά τα ποιήματα του Καβάφη που μετέφρασαν στα αγγλικά οι Εντμουντ Κίλι και Φίλιπ Σέραρντ στα τέλη της δεκαετίας του ‘70. Θεώρησε, όμως, ότι οι δυο τους συνειδητά δεν ασχολήθηκαν με τον ρυθμό του Αλεξανδρινού, αναζητώντας σε αντιδιαστολή τη μυστηριώδη πειθαρχία στους στίχους του.
Ο Μέντελσον, αντίθετα, ασχολήθηκε με το μέτρο. «Οσο περισσότερο βυθιζόμουν στους στίχους του τόσο συνειδητοποιούσα ότι δεν χρειάζονταν απλώς μια νέα μετάφραση, αλλά ένα πλήρες επίμετρο με ερμηνευτικά σχόλια για έξυπνους, αλλά όχι μυημένους αναγνώστες, που επιθυμούν να μάθουν περί τίνος πρόκειται», εξηγεί στη συνέντευξή του στο advocate.com. «Ενας φίλος μου, διαπρεπής κλασικιστής, μου είπε: “Δεν μπορούμε να καταλάβουμε τα ποιήματα του Καβάφη εάν δεν καταλάβουμε τις ειρωνείες που κρύβονται πίσω από τις ιστορικές λεπτομέρειες”. Προσπάθησα επιπλέον να επαναφέρω το μέτρο, τη συνήχηση, τον ρυθμό. Οι προηγούμενες μεταφράσεις επιδίωξαν να παρουσιάσουν τον Καβάφη ως έναν προσιτό ποιητή και “ίσιωσαν” τα ποιήματά του. Εγώ θέλησα να αναδείξω τη λάμψη τους».
Διαπιστώνεται συχνά ότι ο Καβάφης μεταφράζεται εύκολα. Δεν είναι λίγοι, μάλιστα, όσοι υποστηρίζουν ότι ο Αλεξανδρινός ποιητής κέρδισε από τη μετάφραση. Επειδή γενικά αποφεύγει τις μεταφορές και τις λεκτικές περίτεχνες διακοσμήσεις, τα ποιήματά του συχνά εκλαμβάνονται και ως σκέτη πρόζα. «Αυτό είναι δώρο και κατάρα μαζί», τονίζει ο Μέντελσον. Γιατί αν εκ πρώτης όψεως «φαίνεται ότι ο Καβάφης χρησιμοποιεί τη γλώσσα της καθημερινότητας, την ίδια στιγμή ανασύρει αρχαίες λέξεις, τις γυαλίζει και τις διαθέτει προς χρήση. Ετσι η γλώσσα του έχει μια μουσικότητα που δεν βρίσκει το αντίστοιχό της στην αγγλική», καταλήγει.
Ο Ντάνιελ Μέντελσον, χρόνια κριτικός βιβλίου στα «New York magazine» και «New York book review», έχει γράψει και ο ίδιος έξι βιβλία. Το μπεστ σέλερ του «Lost: Α search for six of six million» για την αναζήτηση της μοίρας έξι μελών της οικογένειάς του στο Ολοκαύτωμα απέσπασε το 2006 το βραβείο του National Book Critics Circle. Εχει ασχοληθεί και με την αρχαία τραγωδία και συγκεκριμένα τον Ευριπίδη στο «Gender and the City in Euripides’ Political Plays» (Oxford University Press, 2002).
Τι τον τράβηξε στον Καβάφη; «Το γεγονός ότι ασχολείται με το περιθώριο, τις σκοτεινές περιοχές. Είναι ένας κορυφαίος ποιητής του 20ού αιώνα, που μας χαμογελάει από το περιθώριο του 20ού αιώνα. Θεωρώ ότι σήμερα περισσότερο από ποτέ πρέπει να διαβάσουμε την ποίησή του. Θα αναγνωρίσουμε στον χαιρέκακο, σαρδόνιο τρόπο με τον οποίο αντιμετώπισε την πτώση τόσων πολιτισμών, την αποσύνθεση αυτοκρατοριών, το αναπόφευκτο τέλος του πολιτικού στάτους κβο, τον κόσμο γύρω μας».
Ελευθεροτυπία
Chiasson, Dan. “Man with a Past: Cavafy Revisited.”The New Yorker 23 Mar. 2009: 70-75.
Τρίτη 14 Απριλίου 2009
Είδωλα ποιητών
Δύο νέες ποιητικές ανθολογίες από το Μεταίχμιο αποκαλύπτουν τους αντικατοπτρισμούς που παρουσιάζουν τέσσερις κορυφαίοι ποιητές του περασμένου αιώνα.
ΑΠΟ ΤΟΝ ΣΤΑΥΡΟ ΔΙΟΣΚΟΥΡΙΔΗ
Η ποίηση σε καθρέφτες και μάλιστα αντικριστούς. Αντικριστοί Καθρέφτες ονομάζεται η νέα σειρά ποιητικών ανθολογιών που ξεκίνησε να εκδίδει το Μάρτιο το Μεταίχμιο και χαρακτηρίζονται από την καλλιτεχνική και ανθρώπινη συνύπαρξη. Οι δύο πρώτοι τόμοι αναφέρονται σε ποιητές και ποιήτριες που οι πορείες τους κρίνονται παράλληλες και ταυτόσημες. Η δουλειά του ενός καθρεφτίζεται στου άλλου και το αντίστροφο. Ο πρώτος τόμος αφορά τους Κώστα Καρυωτάκη και Μαρία Πολυδούρη και τιτλοφορείται: Έρωτας και Θάνατος στη Σκιά της Ποίησης. Περιλαμβάνει τα σημαντικότερα ποιήματα των δύο ποιητών, προσπαθώντας ν' αποτυπώσει το έργο τους αλλά και το θυελλώδη έρωτά τους. Η επιμέλεια είναι του Γιάννη Η. Παππά, εκδότη και διευθυντή του ηλεκτρονικού λογοτεχνικού περιοδικού Διαπολιτισμός (www.diapolitismos.gr/).
Ο δεύτερος τόμος εξετάζει τις περιπτώσεις των Κ. Π. Καβάφη και Φερνάντο Πεσσόα. Η έκδοσή του συνέπεσε με την προβολή του πολυβραβευμένου ντοκιμαντέρ του Στέλιου Χαραλαμπόπουλου Τη νύχτα που ο Φερνάντο Πεσσόα συνάντησε τον Κωνσταντίνο Καβάφη, το οποίο το Μάιο θα κυκλοφορήσει σε DVD από τις ίδιες εκδόσεις. Η πόλη, το ταξίδι και τ' ανθρώπινα πάθη είναι μερικά από τα κοινά γνωρίσματα που αποδίδονται στις δυο κορυφαίες μορφές της παγκόσμιας λογοτεχνίας. Στην ανθολογία που έχει επιμεληθεί και έχει μεταφράσει από τα πορτογαλικά ο Γιάννης Σουλιώτης, εκτός από τα ποιήματα των δύο ανδρών, βρίσκουμε ένα κατατοπιστικό χρονολόγιο καθώς και έναν εύστοχο παραλληλισμό της ζωής τους που μας καταδε
ικνύει γιατί αποτελούν είδωλο ο ένας του άλλου
Πηγή: (http://www.lifo.gr/content/i153/x8/1319 )
ΑΠΟ ΤΟΝ ΣΤΑΥΡΟ ΔΙΟΣΚΟΥΡΙΔΗ
Η ποίηση σε καθρέφτες και μάλιστα αντικριστούς. Αντικριστοί Καθρέφτες ονομάζεται η νέα σειρά ποιητικών ανθολογιών που ξεκίνησε να εκδίδει το Μάρτιο το Μεταίχμιο και χαρακτηρίζονται από την καλλιτεχνική και ανθρώπινη συνύπαρξη. Οι δύο πρώτοι τόμοι αναφέρονται σε ποιητές και ποιήτριες που οι πορείες τους κρίνονται παράλληλες και ταυτόσημες. Η δουλειά του ενός καθρεφτίζεται στου άλλου και το αντίστροφο. Ο πρώτος τόμος αφορά τους Κώστα Καρυωτάκη και Μαρία Πολυδούρη και τιτλοφορείται: Έρωτας και Θάνατος στη Σκιά της Ποίησης. Περιλαμβάνει τα σημαντικότερα ποιήματα των δύο ποιητών, προσπαθώντας ν' αποτυπώσει το έργο τους αλλά και το θυελλώδη έρωτά τους. Η επιμέλεια είναι του Γιάννη Η. Παππά, εκδότη και διευθυντή του ηλεκτρονικού λογοτεχνικού περιοδικού Διαπολιτισμός (www.diapolitismos.gr/).
Ο δεύτερος τόμος εξετάζει τις περιπτώσεις των Κ. Π. Καβάφη και Φερνάντο Πεσσόα. Η έκδοσή του συνέπεσε με την προβολή του πολυβραβευμένου ντοκιμαντέρ του Στέλιου Χαραλαμπόπουλου Τη νύχτα που ο Φερνάντο Πεσσόα συνάντησε τον Κωνσταντίνο Καβάφη, το οποίο το Μάιο θα κυκλοφορήσει σε DVD από τις ίδιες εκδόσεις. Η πόλη, το ταξίδι και τ' ανθρώπινα πάθη είναι μερικά από τα κοινά γνωρίσματα που αποδίδονται στις δυο κορυφαίες μορφές της παγκόσμιας λογοτεχνίας. Στην ανθολογία που έχει επιμεληθεί και έχει μεταφράσει από τα πορτογαλικά ο Γιάννης Σουλιώτης, εκτός από τα ποιήματα των δύο ανδρών, βρίσκουμε ένα κατατοπιστικό χρονολόγιο καθώς και έναν εύστοχο παραλληλισμό της ζωής τους που μας καταδε
ικνύει γιατί αποτελούν είδωλο ο ένας του άλλουΠηγή: (http://www.lifo.gr/content/i153/x8/1319 )
Παράλληλα αναφορά στο βιβλίο του Γιώργου Παπά κάνει και η κ. Στάμου στο ιστολόγιο της από όπου αντιγράφουμε :
Έρωτας και θάνατος στη σκιά της ποίησης"Πέρα στον κάμπο σκιές περιπλανιούνται σαν να χορεύουν. Μέσα τους έχουν παλιές αγάπες και όνειρα"(Στην άκρη του ονείρου, Γ. Παππάς)Το βιβλίο είναι αφιερωμένο στο δίδυμο της νεοελληνικής μας λογοτεχνίας. Το επιμελήθηκε ο Γ. Παππάς, ποιητής και ο ίδιος, τιμώντας δύο ποιητικές μορφές, που στη μνήμη μας έχουν δεθεί και μέσα από την παλιά τους αγάπη, μια αγάπη τραγική και πολυκύμαντη, που διαλύθηκε την ώρα που την είχαν ανάγκη. Έτσι, η ζωή τους χώρισε, αλλά η μεταθανάτια γραφή τους ενώνει.Η επιλογή των κειμένων, το τελευταίο σημείωμα του Καρυωτάκη, τα εργοβιογραφικά και η εισαγωγή κατατοπίζουν άριστα τον αναγνώστη για να επιχειρήσει τη δική του ανάγνωση, έχοντας υπόψη του τα απαραίτητα βιογραφικά στοιχεία και το κοινωνικό και ιστορικό πλαίσιο της εποχής.
Πηγή: Για την ανθολογία Καρυωτάκη-Πολυδούρη. Άρθρο της Χριστίνας Αργυροπούλου στον Δι@πολιτισμό.
Η συνέχεια στο http://estamou.blogspot.com/2009/04/blog-post_13.html
Γιώτα
Πέμπτη 9 Απριλίου 2009
λογοτεχνικά βραβεία του περιοδικού Διαβάζω
Η απονομή των βραβείων θα γίνει στις 4 Μαΐου, στο αμφιθέατρο του Νέου Μουσείου Μπενάκη, στην οδό Πειραιώς.
Η τελετή απονομής των βραβείων θα γίνει στις 4 Μαΐου, στο Νέο Μουσείο Μπενάκη, στην οδό Πειραιώς 138, στις 7:00 μ.μ., στο αμφιθέατρο του Μουσείου.
Το βραβείο απονέμεται στη μνήμη του ιδρυτή του περιοδικού, Περικλή Αθανασόπουλου.
Χορηγός επικοινωνίας : in.gr και Τα Νέα.
Οι μικρές λίστες των υποψήφιων βιβλίων ανά κατηγορία.
Μυθιστόρημα
- Γκάκας Σέργιος, Στάχτες
- Ελευθερίου Μάνος, Ανθρωπος στο πηγάδι
- Ευσταθιάδη Μαρία, Το κόκκινο ξενοδοχείο: Η αδύνατη αναπαράσταση
- Θέμελης Νίκος, Οι αλήθειες των άλλων
- Καραγάτση Μαρίνα, Το ευχαριστημένο ή Οι δικοί μου άνθρωποι
- Κούρτοβικ Δημοσθένης, Τι ζητούν οι βάρβαροι
- Μαγκλίνης Ηλίας, Η ανάκριση
- Μαρούτσου Έλενα, Μεταξύ συρμού και αποβάθρας
- Σταμάτης Αλέξης, Βίλα Κομπρέ
- Χρυσόπουλος Χρήστος, Η λονδρέζικη μέρα της Λώρας Τζάκσον
Διήγημα
- Δαγδελένης Σταμάτης Ε., Το βιβλίο των αιρέσεων
- Καραγιάννης Βασίλης Π., Το χρώμα της νοσταλγίας
- Κίτσιου Ειρήνη, Εκπαιδευτής γρύλων
- Κουγιουμτζή Μαρία, Αγριο βελούδο
- Κουμανταρέας Μένης, Το Show είναι των Ελλήνων
- Κύρκος Νίκος, Η νύχτα του στρατηγού και άλλα διηγήματα
- Μηλιώνης Χριστόφορος, Τα πικρά γλυκά
- Παρίσης Νικήτας Ι., Τα κόκκινα στραγάλια: Δεκατρία διηγήματα
- Σταυρίδης Στέφανος, Η βιβλιοθήκη του Ραβέλ
- Χιόνης Αργύρης, Το οριζόντιο ύψος: Και άλλες αφύσικες ιστορίες
Δοκίμιο
- Zimbone Anna, Ρεαλιστική παράσταση και ποιητική ενόραση στην πεζογραφία του Γιώργου Ιωάννου
- Ιωαννίδου Αλεξάνδρα Δ., Υπόθεση Γκράνιν: Η λογοτεχνική κριτική στο εδώλιο
- Λαμπρέλλης Δημήτρης Ν., Χριστούγεννα στην ποίηση του Μίλτου Σαχτούρη, Η ανακλαστική διαλεκτική και τα ματωμένα της θραύσματα
- Μπακουνάκης Νίκος, Μια στιγμή της Ευρώπης στην Ελλάδα του 19ου αιώνα. Ο λόγος, η εικόνα, ο μύθος του Ανδρέα Ρηγόπουλου
- Πεχλιβάνος Μίλτος, Από τη «Λέσχη» στις «Ακυβέρνητες Πολιτείες»: Η στίξη της ανάγνωσης
- Ροζάνης Στέφανος, Ένας λανθάνων ρομαντισμός
- Σταυρίδη-Πατρικίου Ρένα, Οι φόβοι ενός αιώνα
- Αγγελάκος Χρήστος, Τα φώτα απέναντι
- Βέης Γιώργος, Ν όπως νοσταλγία
- Δαράκη Ζέφη, Σε ονομάζω θα πει σε χάνω
- Κοντός Γιάννης, Ηλεκτρισμένη πόλη
- Κοροπούλης Γιώργος, Αντιύλη
- Κούσουλας Λουκάς, Το φεγγάρι του Υμηττού και άλλα ποιήματα
- Κουτσούνης Στάθης, Έντομα στην εντατική
- Πασχάλης Στρατής, Εποχή παραδείσου
- Πορφύρης Τάσος, Έρημα
- Πούλιος Λευτέρης, Η κρυφή συλλογή
- Βουδούρης Νίκος Αδάμ, Ο βυθός είναι δίπλα
- Γιανναράς Σπύρος, Ο Λοξίας
- Κατσού Ναταλία, Μαγωδός
- Μακριδάκης Γιάννης, Ανάμισης ντενεκές
- Παλούκης Σπύρος, Ο Καρλομάγνος και η κάμερα και τα μυστικά
- Σκαλίδη Σταυρούλα, Προδοσία και εγκατάλειψη
- Τασσοπούλου Κωνσταντίνα, Τα κοινόχρηστα
- Τζανακάρη Βάσια, Έντεκα μικροί φόνοι: Ιστορίες εμπνευσμένες από τραγούδια του Nick Cave
- Ψάλτης Γιώργος Κ., Επιστροφή στην ενιαία χώρα
Εικονογραφημένο παιδικό βιβλίο
- Αγγελίδου Μαρία (κείμενο), Σαμαρτζή Ίρις (εικονογράφηση): Το δέντρο με τα ψέματα
- Βαλάση Ζωή (κείμενο), Βαλάσης Κωστής (εικονογράφηση): Το ασώματο θεριό: Ιστορίες ανθρώπων, δράκων, και άλλων θηρίων
- Γεωργαλά-Καρτούδη Μαρία (κείμενο), Γαλανομάτη Ιωάννα (εικονογράφηση): Το συναχωμένο αεροπλανάκι
- Μανδηλαράς Φίλιππος (κείμενο), Τσάμπρα Ελένη (εικονογράφηση): Τα τρελομπαλάκια
- Μητσιάλη Αλεξάνδρα (κείμενο), Μπαχά Μαρία (εικονογράφηση): Το αστερόσπιτο
- Μιχαλοπούλου Αμάντα (κείμενο), Τουλιάτου Σοφία (εικονογράφηση): Ο Ισίδωρος και ο ναυαγός
- Μώραλη Βάσια (κείμενο), Λαδά Έφη (εικονογράφηση): Η βροχή των αστεριών
- Νευροκοπλή Βασιλική (κείμενο), Ανδρικόπουλος Νικόλας (εικονογράφηση): Το παραμύθι της μουσικής
- Φραγκούλη Φωτεινή (κείμενο), Στεφανίδη Φωτεινή (εικονογράφηση): Εφτά ορφανά μολύβια… εφτά ιστορίες
- Ψυχογυιού Δήμητρα (κείμενο και εικονογράφηση): Ο κηπουρός του ουρανού
Λογοτεχνικό βιβλίο για μεγάλα παιδιά
- Αγγελίδου Μαρία, Το τετράδιο με τους ορισμούς: Ένα κεφάλαιο από την αυτοβιογραφία του Ηλία Μακρή
- Ζαραμπούκα Σοφία, Πέτρου και Παύλου
- Ηλιόπουλος Βαγγέλης, Παίξε το ανάποδα
- Κλιάφα Μαρούλα, Αγρια παιχνίδια
- Παπαθεοδώρου Βασίλης (κείμενο), Μπουλούμπασης Πέτρος (εικονογράφηση), Το μεγάλο ταξίδι της κινέζικης πάπιας
- Πέτροβιτς-Ανδρουτσοπούλου Λότη, Η προφητεία του κόκκινου κρασιού
- Ελένη Πριοβόλου, Το σύνθημα
- Ρεμούνδος Γιάννης (κείμενο), Δήμος Χρήστος (εικονογράφηση), Πέντε μέρες που συγκλόνισαν το σπίτι μας
- Τριανταφύλλου Σώτη, Αφρικανικό ημερολόγιο
Τρίτη 7 Απριλίου 2009
Λουάν Τζούλι "Που να ζητήσω συγγνώμη"
«Εμείς δεν μεταναστέψαμε σαν τα πουλιά
ΥΓ:
Στίχοι από την ποιητική συλλογή του Λουάν Τζούλι «Πού να ζητήσω συγγνώμη» (Εκδ. Ελληνικά Γράμματα. Επιμέλεια Γιάννης Ξανθούλης). Ο Λουάν Τζούλι γεννήθηκε το 1955 στην πόλη Ντεβόλ της Αλβανίας, κοντά στην Κορυτσά. Το 1995 ήρθε στην Ελλάδα ως οικονομικός μετανάστης, όπου εργάζεται και ζει με την οικογένειά του. Γράφει ποιήματα και παραμύθια για παιδιά, κατ΄ ευθείαν στα ελληνικά. Αυτή είναι η τρίτη ποιητική του συλλογή.
(Πηγή :Εφημερίδα Τα Νέα, Του Γκασμέντ Καπλάνι, http://www.tanea.gr/default.asp?pid=10&ct=13&artID=4510880)
Γιώτα
σε σχηματισμό “V”...
Στα σύνορα
η τελευταία γουλιά δακρύων
δάγκωσε τις λέξεις
και με το όνομα της μάνας
βρέξαμε τα στεγνά μας χείλη»
(Μετανάστευση).
«... είδα
τέσσερα πράγματα:
κομμένα σύρματα
δάκρυα λάσπης
και πουκάμισα φιδιών
Το τέταρτο;
Η σκιά μου»
(Στα σύνορα).
«Δεν κάναμε έρωτα
καιρό
Στεγνώσαμε σαν τα πηγάδια του Αυγούστου
Κι ύστερα
όρθιοι
σαν δέντρα που τα γυμνώνει
το φθινόπωρο
πλυθήκαμε, στεγνώσαμε
και βαριόμασταν να ξαναντυθούμε...
(Ερωτικό).
«Σαν ζωηρό κοριτσάκι
που δίνεται στον εραστή,
κρυφά από τους γονείς του
Η Αθήνα τον Αύγουστο
σαν κι εμένα
πιο νέος, χωρίς τα γκρίζα μαλλιά
και τα γυαλιά για το διάβασμα
(Η Αθήνα τον Αύγουστο).
«Την απόσταση από το σπίτι όπου ζω
μέχρι την Πατησίων
δεν τη μετράω
με μέτρο και βήματα
Τη μετρώ με σφυρίγματα
κι ανάσες.
Τα παιδιά γελούν
που τη συγκρίνω με πράγματα
που άφησα κάποτε, στο χωριό.
Τώρα,
και τη ζωή μου
τη μετράω με τα χρόνια
που μου λείπει μια αγάπη
με τη φωνή των γονιών μου.
Κι ύστερα,
σαν βγω στη λεωφόρο,
μηδενίζω ό,τι μέτρησα
και συνεχίζω.
Αύριο
πάλι από την αρχή»
(Ακόμα...).
«Ακούω ειδήσεις
«Ακούω ειδήσεις
χαμογελώντας με πίκρα
και κατηγορώντας τους προγόνους μας
που δεν μας είπαν
πως είχαμε καταγωγή δολοφόνου»
(Ακούγοντας ειδήσεις την Αθήνα).
«Στην αρχή
της πρόσφερα δωράκια μικρά
Τα χείλη μου
το μέτωπο
την αγκαλιά
τα φιλιά
την υγρασία του δέρματος
και τη ζεστασιά από το βλέμμα.
Αργότερα
για να με πιστέψει
της έδωσα το αίμα
την καρδιά
τη σκέψη
το όνειρο
την ανησυχία
την ηρεμία...
όλο το κορμί.
Πιο μετά
κάτι άλλο ήθελα να της δωρίσω
αλλά δεν είχα.
Ήμουν άδειος...»
(Στην αγάπη...).
«Γεννήθηκα φθινόπωρο
Τα φύλλα ματωμένα
Για πρώτη φορά
ξεχώρισα για χρώμα βασικό
της σκουριάς το κόκκινο.
Μεγάλωσα φθινόπωρο
χωρίς να ξέρω άλλες εποχές.
Ζω στο φθινόπωρο
κόβοντας τις δικές μου ώρες
και κιτρινίζοντας τις μέρες
σαν ξαφνιασμένος Σεπτέμβρης»
(Φθινόπωρο).
«Τους ονόμασαν Κωστάκη, Χρήστο, Βασιλάκη, Γιάννη
γιατί εκείνα τα δικά τους, που έφερναν, δυσκολοπρόφερτα
τους φάνηκαν. Κι εκείνοι φοβήθηκαν μην εξοργίσουν
και τη λίγη ανοχή που τους έδειχναν.
Κι έτσι, οι Κωστάκηδες, γέμισαν τα γκαράζ και τα χωράφια,
κάνοντας πως αυτό είναι το σωστό τους όνομα και όχι το άλλο
που μυρίζει ξενιτιά και βρόχινο νερό, θολό από πόνο και σιωπή.
Πολλοί είναι οι Χρήστοι, οι Βασιλάκηδες και οι Γιάννηδες
που λένε καλημέρα, καληνύχτα και καλά Χριστούγεννα.
Κανείς σχεδόν δεν τους θυμάται με το όνομα της μάνας τους...
αφού τους διόρθωσαν το λάθος με μια καινούργια αλήθεια, βολική
για όλους.
Μέσα στον ύπνο τους θυμούνται ποιοι είναι,
σαν ονειρεύονται την αδερφή τους να τους παρακαλά
να της χτενίσουν τα μαλλιά»
(Χρήστοι και Βασιλάκηδες).
«Τον Θεό
τον νιώθω μέσα μου
και σ΄ αυτούς που μ΄ έχουν μέσα τους.
Στους άλλους
στους απέναντι
σαν στιγμή
σαν τώρα
και σαν αύριο
με μια βαλίτσα ξύλινη, άδεια θανάτου...»
(Η πίστη μου).
«Στα ποιήματά μου δεν είμαι ξένος.
Το διαβατήριό μου
δεν έχει βίζα...»
(Στα ποιήματά μου).
«Τέσσερα πράγματα έκλεψα:
κορδέλες για τα κορίτσια
χρώμα για τα μαλλιά της γυναίκας μου
κάρβουνα για τους αγαπημένους φίλους
και φως για τον εαυτό μου»
(Ο ληστής των αστραπών).
ΥΓ:
Στίχοι από την ποιητική συλλογή του Λουάν Τζούλι «Πού να ζητήσω συγγνώμη» (Εκδ. Ελληνικά Γράμματα. Επιμέλεια Γιάννης Ξανθούλης). Ο Λουάν Τζούλι γεννήθηκε το 1955 στην πόλη Ντεβόλ της Αλβανίας, κοντά στην Κορυτσά. Το 1995 ήρθε στην Ελλάδα ως οικονομικός μετανάστης, όπου εργάζεται και ζει με την οικογένειά του. Γράφει ποιήματα και παραμύθια για παιδιά, κατ΄ ευθείαν στα ελληνικά. Αυτή είναι η τρίτη ποιητική του συλλογή.
(Πηγή :Εφημερίδα Τα Νέα, Του Γκασμέντ Καπλάνι, http://www.tanea.gr/default.asp?pid=10&ct=13&artID=4510880)
Γιώτα
Πέμπτη 2 Απριλίου 2009
ΠΡΩΙΝΟ ΑΣΤΡΟ" , Γιάννης Ρίτσος
Μια εξαιρετική δουλειά ετοίμασαν τα παιδιά και η καθηγήτρια του Γυμνασίου Χρυσοβίτσας Ιωαννίνων, Ευαγγελία Στάμου, για την Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης και το αφιέρωμα στον Γιάννη Ρίτσο στο Μουσείο Μπενάκη.Η εργασία τους φιλοξενήθηκε στο αφιέρωμα που είχαν ετοιμάσει τα παιδιά του 6ο Λυκείου Καλλιθέας σε συνεργασία με το 10ο Λύκειο Πειραιά για το Γιάννη Ρίτσο, κατόπιν προσκλήσεως της Αγγελικής Κώττη.
Αντιγράφουμε από το ιστολόγιο του Γυμνασίου Χρυσοβίτσας :..Το "Πρωινό Άστρο" είναι το ποίημα που έγραψε ο Γιάννης Ρίτσος για το κοριτσάκι του, όταν έγινε πατέρας. Είναι το ποίημα της πατρικής στοργής και της λυρικής φαντασίας. Είναι ένα ποίημα "που μόνο ένας παλμογράφος θα μπορούσε να "οπτικοποιήσει" και να καταγράψει τους παλμούς της εκπληκτικής ευαισθησίας του". Ο ίδιος ο Ρίτσος το χαρακτηρίζει "Μικρή εγκυκλοπαίδεια υποκοριστικών" για την κορούλα του. ..
http://xrysomyga.blogspot.com/2009/03/blog-post_24.html
.
Γιώτα
Αντιγράφουμε από το ιστολόγιο του Γυμνασίου Χρυσοβίτσας :..Το "Πρωινό Άστρο" είναι το ποίημα που έγραψε ο Γιάννης Ρίτσος για το κοριτσάκι του, όταν έγινε πατέρας. Είναι το ποίημα της πατρικής στοργής και της λυρικής φαντασίας. Είναι ένα ποίημα "που μόνο ένας παλμογράφος θα μπορούσε να "οπτικοποιήσει" και να καταγράψει τους παλμούς της εκπληκτικής ευαισθησίας του". Ο ίδιος ο Ρίτσος το χαρακτηρίζει "Μικρή εγκυκλοπαίδεια υποκοριστικών" για την κορούλα του. ..
http://xrysomyga.blogspot.com/2009/03/blog-post_24.html
.
Γιώτα
Τετάρτη 25 Μαρτίου 2009
21 Μαρτίου: συνάντηση της λέσχης
Σήμερα ξεφύγαμε κάπως από τα καθιερωμένα και συμμετείχαμε στην εκδήλωση που οργάνωσε η Δημοτική Βιβλιοθήκη της Κω για την Παγκόσμια ημέρα ποίησης με αφιέρωμα στο Γιάννη Ρίτσο.
Η εκδήλωση ήταν πολύ καλά οργανωμένη. Ξεκίνησε με την προβολή ενός σύντομου ντοκιμαντέρ για την ζωή του ποιητή και συνεχίστηκε με την αφήγηση των σημαντικότερων στιγμών της ζωής του από την κ. Καραγιάννη, καθηγήτρια στο 1ο Λύκειο Κω. Η αφήγηση διακοπτόταν σε συγκεκριμένα σημεία και μαθητές λυκείου διάβαζαν αποσπάσματα ή ολόκληρα ποιήματα του Ρίτσου. Στη συνέχεια δυο κορίτσια έπαιξαν και τραγούδησαν στίχους του Ρίτσου, μελοποιημένους από τον Θεοδωράκη.
Η μικρή διάρκεια της εκδήλωσης μας άφησε λίγο χρόνο για να πάμε για καφέ όλοι μαζί.
Περάσαμε μια ωρίτσα πολύ ευχάριστη. Δεν μιλήσαμε για το βιβλίο του μήνα (Ο οστεοφύλαξ) αναβάλλοντας την συζήτηση για την επόμενη συνάντηση, συζητήσαμε όμως πρώτα αρκετά περί ανέμων και υδάτων, και στη συνέχεια για κάποια «οργανωτικά θέματα» της Λέσχης μας όπως:
να καθορίσουμε ένα καλύτερο τρόπο επιλογής των βιβλίων μας,
να οργανώνουμε κάποια εκδηλωσούλα που και που,
να καλέσουμε κάποιο συγγραφέα να μας μιλήσει, αφού η πρώτη μας εμπειρία με τον κ. Μίγγα μας άρεσε πολύ.
Η επόμενη συνάντησή μας θα γίνει στις 4 Απριλίου και λόγω του μικρού χρονικού περιθωρίου δεν θα έχουμε κανένα βιβλίο για ανάγνωση. Θα μιλήσουμε όμως για το έργο του Μάριου Μιχαηλίδη, και επίσης το κάθε μέλος θα ετοιμάσει μια «συγγραφοπαρουσίαση» για να γνωρίσουμε τους συγγραφείς που ο καθένας μας αγαπά.
giuseppina
Τρίτη 24 Μαρτίου 2009
21/3 ημέρα ποίησης: Τάσος Λειβαδίτης
Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος
του
Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος
δεν θα πάψεις ούτε στιγμή ν' αγωνίζεσαι για την ειρήνη και για το δίκιο.
Θα βγεις στους δρόμους, θα φωνάξεις, τα χείλια σου θα ματώσουν απ' τις φωνές
το πρόσωπό σου θα ματώσει από τις σφαίρες μα ούτε βήμα πίσω.
Κάθε κραυγή σου μια πετριά στα τζάμια των πολεμοκάπηλων
κάθε χειρονομία σου σα να γκρεμίζεις την αδικία.
Και πρόσεξε: μη ξεχαστείς ούτε στιγμή.
Έτσι λίγο να θυμηθείς τα παιδικά σου χρόνια
αφήνεις χιλιάδες παιδιά να κομματιάζονται την ώρα που παίζουν ανύποπτα στις πολιτείες
μια στιγμή αν κοιτάξεις το ηλιοβασίλεμα
αύριο οι άνθρωποι θα χάνονται στην νύχτα του πολέμου
έτσι και σταματήσεις μια στιγμή να ονειρευτείς
εκατομμύρια ανθρώπινα όνειρα θα γίνουν στάχτη κάτω απ΄τις οβίδες.
Δεν έχεις καιρό
δεν έχεις καιρό για τον εαυτό σου
αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.
Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος
μπορεί να χρειαστεί ν' αφήσεις τη μάνα σου, την αγαπημένη ή το παιδί σου.
Δε θα διστάσεις.
Θ' απαρνηθείς την λάμπα σου και το ψωμί σου
θ' απαρνηθείς τη βραδινή ξεκούραση στο σπιτικό κατώφλι
για τον τραχύ δρόμο που πάει στο αύριο.
Μπροστά σε τίποτα δε θα δειλιάσεις και ούτε θα φοβηθείς.
Το ξέρω, είναι όμορφο ν' ακούς μια φυσαρμόνικα το βράδυ, να κοιτάς εν' άστρο, να ονειρεύεσαι
είναι όμορφο σκυμμένος πάνω απ΄ το κόκκινο στόμα της αγάπης σου
να την ακούς να λεει τα όνειρα της για το μέλλον.
Μα εσύ πρέπει να τ' αποχαιρετήσεις όλ' αυτά και να ξεκινήσεις
γιατί εσύ είσαι υπεύθυνος για όλες τις φυσαρμόνικες του κόσμου, για όλα τ' άστρα, για όλες τις λάμπες και για όλα τα όνειρα
αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.
Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος
μπορεί να χρειαστεί να σε κλείσουν φυλακή για είκοσι ή και περισσότερα χρόνια
μα εσύ και μες στη φυλακή θα θυμάσαι πάντοτε την άνοιξη, τη μάνα σου και τον κόσμο.
Εσύ και μες απ' το τετραγωνικό μέτρο του κελιού σου
θα συνεχίζεις το δρόμο σου πάνω στη γη.
Κι όταν μες στην απέραντη σιωπή, τη νύχτα
θα χτυπάς τον τοίχο του κελιού σου με το δάχτυλο
απ' τ' άλλο μέρος του τοίχου θα σου απαντάει η Ισπανία.
Εσύ, κι ας βλέπεις να περνάν τα χρόνια σου και ν' ασπρίζουν τα μαλλιά σου
δε θα γερνάς.
Εσύ και μες στη φυλακή κάθε πρωί θα ξημερώνεσαι πιο νέος
αφού όλο και νέοι αγώνες θ' αρχίζουμε στον κόσμο
αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.
Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος
θα πρέπει να μπορείς να πεθάνεις ένα οποιοδήποτε πρωινό.
Αποβραδίς στην απομόνωση θα γράψεις ένα μεγάλο τρυφερό γράμμα στη μάνα σου
θα γράψεις στον τοίχο την ημερομηνία, τ' αρχικά του ονόματός σου και μια λέξη: Ειρήνη
σα νάγραφες όλη την ιστορία της ζωής σου.
Να μπορείς να πεθάνεις ένα οποιοδήποτε πρωινό
να μπορείς να σταθείς μπροστά στα έξη ντουφέκια
σα να στεκόσουνα μπροστά σ' ολάκερο το μέλλον.
Να μπορείς, απάνω απ' την ομοβροντία που σε σκοτώνει
εσύ ν' ακούς τα εκατομμύρια των απλών ανθρώπων που τραγουδώντας πολεμάνε για την ειρήνη.
Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.
giuseppina
Δευτέρα 23 Μαρτίου 2009
21/3 ημέρα ποίησης: Ερωτόκριτος
Το άγαλμα του Ερωτόκριτου και της Αρετούσας, στην πλατεία Κορνάρου στο Ηράκλειο της Κρήτης. Το άλογο και ο Ερωτόκριτος φαίνονται να "κινούνται".
ΕΡΩΤΟΚΡΙΤΟΣ
ΕΡΩΤΙΚΟ ΠΟΙΗΜΑ ΤΟΥ 17ου ΑΙΩΝΑ
(Σε κρητική διάλεκτο)
Ποιητής : ΒΙΤΣΕΝΤΖΟΣ ΚΟΡΝΑΡΟΣ
Ο βασιλιάς Ηράκλης παντρεύεται την Αρτέμη
Ξετελειωμένος βασιλιός κι άξος σε πάσα τρόπο,
Που οι εμιλιές του ήσα σκολειό και νόμος των ανθρώπω.
Μικρούλης επαντρεύτηκε κ’ εσυντροφιάστη ομάδι
Με ταίρι που ποτέ κιανείς δεν τού ΄βρισκε ψεγάδι.
Αρτέμη την ελέγασι τη ρήγισσαν εκείνη
άλλη κιαμιά στη φρόνεψη δεν ήτο σαν αυτείνη.
Αγαπημένο αντρόγυνο ήτονε πλια παρ’ άλλο
και μόνον ένα λογισμόν είχαν πολλά μεγάλο,
γιατί ‘σα χρόνους ανταμώς και τέκνα δεν εκάμα
σ’ έγνοια μεγάλη και βαρά τσ’ έβανε τέτοιο πράμα.
Περνούν οι χρόνοι κι οι καιροί και η ρήγισσα εγαστρώθη
Κι ο ρήγας απ’ το λογισμό και βάρος ελυτρώθη.
Μια θυγατέρα ήκαμε πού ‘φεξε το παλάτι
Κείνη την ώρα που η μαμμή στα χέρια την εκράτει.
Έτσι γεννήθηκε η Αρετούσα.
Χαριτωμένο θηλυκό τως τό ‘καμεν η φύση
κ’ ίσα τση δεν ευρίσκετο σ’ Ανατολή και Δύση.
Κι ωσά βασίλισσας παιδί και ρήγα θυγατέρα,
Πόθο μεγάλον ήβανε στο γράμμα νύκτα μερα.
Ο βασιλιάς Ηράκλης είχε ξεχωρίσει απ’ τους συμβουλάτορές του τον Πεζόστρατο, ο οποίος είχε γιο τον Ερωτόκριτο.
Ήτονε δεκοχτώ χρονώ, μά ’χε γερόντου γνώση
Οι λόγοι του ήσανε θροφή κι η ερμηνειά του βρώση
και τ’ όνομα του νιούτσικου Ρωτόκριτον ελέγα
ήτονε τσ’ αρετής πηγή και τσ’ αρχοντιάς η φλέγα.
Κι όλες τσι ΄χαρες π’ ουρανοί και τ’ ¶στρη εγενήσσα,
μ’ όλες τον εμοιράνασι, μ’ όλες τον εστολίσα.
Ο Ερωτόκριτος και η Αρετούσα ερωτεύονται. Οι γονείς της όμως φέρνουν αντιρρήσεις για τον γάμο αυτό και ο βασιλιάς εξορίζει τον Ερωτόκριτο και φυλακίζει την κόρη του έως ότου αυτή αλλάξει γνώμη.
Πέντε χρόνια μετά, η Αρετούσα είναι ακόμη φυλακισμένη. Ο Ερωτόκριτος έχει επιστρέψει κρυφά και μεταμφιεσμένος, για να υπερασπιστεί την πατρίδα του σε μια δύσκολη στιγμή της. Ο βασιλιάς αναγνωρίζει την προσφορά του άγνωστου και δέχεται να του δώσει την κόρη του Αρετούσα για σύζυγο. Ο Ερωτόκριτος φανερώνεται και η ιστορία αποκτά το αναμενόμενο αίσιο τέλος.
Αγαπημένο αντρόγυνο σα τούτο δεν εφάνη
Μουδ’ έτοιο καλορίζικο, χαιράμενο στεφάνι.
Πλια ζήσαν κ’ εγεράσασι παρά που δίδει η φύση
Καλή καρδιά τους έθρεφε σαν το δεντρόν η βρύση.
Εκάμασι παιδόγγονα κι όλα εγενήκαν πλούσα
Και μάνα και κερά λαλά εγίνη η Αρετούσα. (λαλά = γιαγιά)
Συμπέρασμα :
Για τούτου όπου ‘ναι φρόνιμος, μηδέ χαθή στα πάθη
Το ρόδο κι όμορφος αθός γεννάται μες στ’ αγκάθι.
Στο τέλος ο ποιητής δίνει στοιχεία για τον εαυτό του.
Θωρώ πολλούς και πεθυμούν κ’ έχω το γροικημένα
Να μάθουν τις εκόπιασεν εις τ’ απανωγραμμένα.
ΒΙΤΣΕΝΤΖΟΣ είν’ ο ποιητής και στη γενιά ΚΟΡΝΑΡΟΣ
Που να βρεθή ακριμάτιστος, σα θα τον πάρη ο Χάρος.
Στη Στείαν εγεννήθηκε, στην Στείαν ενεθράφη,
Εκεί ‘ καμε κ’ εκόπιασεν ετούτα που σας γράφει.
Στο Κάστρον* επαντρεύτηκε σαν αρμηνεύγει* η φύση,
Το τέλος του έχει να γενεί όπου ο Θεός ορίση.
αρμηνεύγει = συμβουλεύει, υποδεικνύει
Κάστρο = Ηράκλειο Κρήτης
Μαρκέλα
Σάββατο 21 Μαρτίου 2009
Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης 2009
Η 21η Μαρτίου σηματοδοτεί την έναρξη της Άνοιξης (Εαρινή Ισημερία) και για το λόγο αυτό έχει οριστεί Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης.Στο πλαίσιο του εορτασμού το Μουσείο Μπενάκη, ακολουθώντας μια γόνιμη πρόταση της Αγγελικής Κώττη, αποφάσισε να αφιερώσει την εφετινή εκδήλωση στον Ποιητή της Ρωμιοσύνης, δεδομένου ότι το 2009 έχει ανακηρυχθεί επίσημα και «Έτος Γιάννη Ρίτσου». Αλλά, επιπλέον, αποφάσισε να «εμπιστευτεί» την εκδήλωση σε ανθρώπους που ελπίζουμε όλοι και θα θέλαμε να είναι οι πραγματικοί αναγνώστες της ποίησης: στα παιδιά. Η πρόσκληση που απηύθυνε το Μουσείο Μπενάκη σε δύο σχολεία που διαθέτουν blog, στο 6ο Λύκειο Καλλιθέας και το 10ο Λύκειο Πειραιά, και έχουν επιδείξει ένα ενδιαφέρον για το έργο του Γιάννη Ρίτσου, συνάντησε θετικότατη ανταπόκριση: μαθητές και των δύο σχολείων δούλεψαν με κέφι και αφιέρωσαν πολύ χρόνο για να καταλάβουν τον ποιητή, να αισθανθούν τον πολίτη και κατανοήσουν το έργο του Γιάννη Ρίτσου και να στήσουν μία παράσταση με τίλτο «Να είσαι ήλιος, να χαρίζεις φως».
Για περισσότερες πληροφορίες http://www.benaki.gr/index.asp?lang=gr&id=203000001&sid=751
Γιώτα
Η 21η Μαρτίου σηματοδοτεί την έναρξη της Άνοιξης (Εαρινή Ισημερία) και για το λόγο αυτό έχει οριστεί Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης.Στο πλαίσιο του εορτασμού το Μουσείο Μπενάκη, ακολουθώντας μια γόνιμη πρόταση της Αγγελικής Κώττη, αποφάσισε να αφιερώσει την εφετινή εκδήλωση στον Ποιητή της Ρωμιοσύνης, δεδομένου ότι το 2009 έχει ανακηρυχθεί επίσημα και «Έτος Γιάννη Ρίτσου». Αλλά, επιπλέον, αποφάσισε να «εμπιστευτεί» την εκδήλωση σε ανθρώπους που ελπίζουμε όλοι και θα θέλαμε να είναι οι πραγματικοί αναγνώστες της ποίησης: στα παιδιά. Η πρόσκληση που απηύθυνε το Μουσείο Μπενάκη σε δύο σχολεία που διαθέτουν blog, στο 6ο Λύκειο Καλλιθέας και το 10ο Λύκειο Πειραιά, και έχουν επιδείξει ένα ενδιαφέρον για το έργο του Γιάννη Ρίτσου, συνάντησε θετικότατη ανταπόκριση: μαθητές και των δύο σχολείων δούλεψαν με κέφι και αφιέρωσαν πολύ χρόνο για να καταλάβουν τον ποιητή, να αισθανθούν τον πολίτη και κατανοήσουν το έργο του Γιάννη Ρίτσου και να στήσουν μία παράσταση με τίλτο «Να είσαι ήλιος, να χαρίζεις φως».
Για περισσότερες πληροφορίες http://www.benaki.gr/index.asp?lang=gr&id=203000001&sid=751
Γιώτα
Επίσκεψη του Δημήτρη Μίγγα στη Λέσχη
«Η ζωή του συγγραφέα είναι ένα σπίτι που το κατεδαφίζεις και με τα υλικά της κατεδάφισης φτιάχνεις ένα βιβλίο».
Με αυτά τα λόγια περιέγραψε στα μέλη της Λέσχης Ανάγνωσης Κω ο συγγραφέας Δημήτρης Μίγγας τη διαδικασία της συγγραφής, όπως την έχει βιώσει ο ίδιος.Μας επισκέφθηκε, μετά από πρόσκλησή μας, στο χώρο συναντήσεων της Λέσχης την Πέμπτη 12 Μαρτίου, το απόγευμα και είχαμε τη χαρά να τον γνωρίσουμε από κοντά, να του θέσουμε ερωτήσεις και προβληματισμούς μας και να ανταλλάξουμε απόψεις και σκέψεις, συνοδεία εύγευστου κρασιού και εκλεκτών εδεσμάτων που είχαμε ετοιμάσει.
Από τις πρώτες ερωτήσεις που δέχτηκε ήταν γιατί κάποια θέματα τείνουν να επαναλαμβάνονται στα βιβλία του, στην οποία μας απάντησε ότι πρόκειται για ζητήματα που τον σημάδεψαν, τον προβλημάτισαν ή τον άγγιξαν και για τόπους που σημαίνουν κάτι για εκείνον. Η συνομιλία νεκρών με ζωντανούς, λόγου χάρη, κυριαρχεί στα βιβλία του Των κεκοιμημένων και Σπάνια χιονίζει στα νησιά, ενώ τη συναντάμε και στο τέλος στην Τηλέμαχου Οδύσσεια. Άλλα κοινά μοτίβα στα έργα του είναι η θάλασσα, τα ταξίδια σε μακρινά μέρη, το ποδόσφαιρο, και η συχνή εμφάνιση χαρακτήρων όπως ο δάσκαλος, ο συγγραφέας του χωριού ή του νησιού, οι φιλαρμονικές κ.λπ.
Συνήθως, ένα πραγματικό περιστατικό γίνεται η αφορμή μόνο για να ξεκινήσει μια ιστορία, το μασούρι γύρω από το οποίο εκείνος θα τυλίξει στη συνέχεια την κλωστή του βιβλίου. Ενδεικτικά ανέφερε ότι η ιδέα για την Τηλέμαχου Οδύσσεια γεννήθηκε όταν πριν χρόνια είδε κάποιον συγχωριανό του να τρέχει σε μια πλαγιά μαζεύοντας τα στραγάλια που του είχαν πέσει. Αυτή την εικόνα την κουβαλούσε στο μυαλό του αρκετό καιρό ώσπου ήρθε το πλήρωμα του χρόνου να την κάνει διήγημα και να τη δημοσιεύσει. Ο ήρωάς του ωστόσο, ο Τηλέμαχος, συνέχιζε να τον «καταδιώκει» και έτσι έγραψε και άλλες, πάρα πολλές ιστορίες γύρω από τον συγκεκριμένο χαρακτήρα, οι καλύτερες από τις οποίες αποτέλεσαν τελικά το βιβλίο που έχουμε πια εμείς στα χέρια μας.
Από τις πρώτες ερωτήσεις που δέχτηκε ήταν γιατί κάποια θέματα τείνουν να επαναλαμβάνονται στα βιβλία του, στην οποία μας απάντησε ότι πρόκειται για ζητήματα που τον σημάδεψαν, τον προβλημάτισαν ή τον άγγιξαν και για τόπους που σημαίνουν κάτι για εκείνον. Η συνομιλία νεκρών με ζωντανούς, λόγου χάρη, κυριαρχεί στα βιβλία του Των κεκοιμημένων και Σπάνια χιονίζει στα νησιά, ενώ τη συναντάμε και στο τέλος στην Τηλέμαχου Οδύσσεια. Άλλα κοινά μοτίβα στα έργα του είναι η θάλασσα, τα ταξίδια σε μακρινά μέρη, το ποδόσφαιρο, και η συχνή εμφάνιση χαρακτήρων όπως ο δάσκαλος, ο συγγραφέας του χωριού ή του νησιού, οι φιλαρμονικές κ.λπ.
Συνήθως, ένα πραγματικό περιστατικό γίνεται η αφορμή μόνο για να ξεκινήσει μια ιστορία, το μασούρι γύρω από το οποίο εκείνος θα τυλίξει στη συνέχεια την κλωστή του βιβλίου. Ενδεικτικά ανέφερε ότι η ιδέα για την Τηλέμαχου Οδύσσεια γεννήθηκε όταν πριν χρόνια είδε κάποιον συγχωριανό του να τρέχει σε μια πλαγιά μαζεύοντας τα στραγάλια που του είχαν πέσει. Αυτή την εικόνα την κουβαλούσε στο μυαλό του αρκετό καιρό ώσπου ήρθε το πλήρωμα του χρόνου να την κάνει διήγημα και να τη δημοσιεύσει. Ο ήρωάς του ωστόσο, ο Τηλέμαχος, συνέχιζε να τον «καταδιώκει» και έτσι έγραψε και άλλες, πάρα πολλές ιστορίες γύρω από τον συγκεκριμένο χαρακτήρα, οι καλύτερες από τις οποίες αποτέλεσαν τελικά το βιβλίο που έχουμε πια εμείς στα χέρια μας.
Πολύ συχνά οι χαρακτήρες των έργων του συγκεντρώνουν χαρακτηριστικά ή υιοθετούν συμπεριφορές ανθρώπων που είναι υπαρκτοί στη ζωή του. Κάποιες φορές μάλιστα ο συγγραφέας ξεκινά «δανείζοντας» το αληθινό όνομα ενός οικείου του προσώπου σε κάποιον χαρακτήρα και το αντικαθιστά με ένα φανταστικό αρκετά αργότερα, όταν πια ο εν λόγω χαρακτήρας έχει αποκτήσει δική του πνοή και προσωπικότητα.Παρεμβαίνουν οι προσδοκίες των αναγνωστών στην εξέλιξη της πλοκής των έργων του Δημήτρη Μίγγα; «Ο συγγραφέας χάθηκε», μας απάντησε, «όταν αρχίζει να λοξοκοιτάει τον αναγνώστη ή τον κριτικό». Ο ίδιος θέλει επιρροές του να είναι μόνο τα βιώματα και τα διαβάσματά του, ιδιαίτερα οι αγαπημένοι του συγγραφείς και ποιητές όπως οι N. Καζαντζάκης, M. Αναγνωστάκης, Γ. Σεφέρης, T. S. Elliot, Edgar Allan Poe και πάνω απ’ όλους ο Jorge Luis Borges για τον μαγικό ρεαλισμό του. Παραδέχτηκε πως διαβάζει πια όχι ως ξένοιαστος αναγνώστης αλλά ως υποψιασμένος συγγραφέας, ψάχνοντας δηλαδή στα έργα άλλων αρετές που και εκείνος θα υιοθετήσει ή λάθη που θα προσπαθήσει ν’ αποφύγει.
Θεωρεί την ποίηση ανώτερη μορφή λογοτεχνικού λόγου γιατί απαιτεί τη συμπύκνωση νοημάτων και ιδεών σε μικρές φόρμες. Ο ίδιος έχει δοκιμαστεί στο συγκεκριμένο είδος από την αρχή κιόλας της συγγραφικής του καριέρας, αφού με την ποίηση πρωτοεμφανίστηκε στα γράμματα (Αγκαλιάζεις τον άνθρωπο αν αγγίξεις τη θάλασσα, εκδόσεις Εντευκτηρίου, Θεσσαλονίκη 1995). Σε ποιο είδος όμως πιστεύει ο ίδιος ότι τα καταφέρνει καλύτερα; Νιώθει άνετος με όλα τα είδη, απαντά, αν και οι κριτικές λένε ότι το διήγημα τού πηγαίνει περισσότερο.
Στην ερώτηση αν θα επιθυμούσε να δει μεταφερμένο στον κινηματογράφο το Τηλέμαχου Οδύσσεια ή κάποιο άλλο από τα έργα του που ομολογουμένως προσφέρονται από άποψη πλοκής, αντέτεινε ότι φυσικά η μεγαλύτερη χαρά κάθε συγγραφέα είναι να γίνεται γνωστός για τα βιβλία του και να τα ζητούν για μετάφραση και εκδοτικοί οίκοι άλλων χωρών. Αν όμως μια ταινία μπορεί να γίνει η κερκόπορτα απ’ όπου πρέπει να περάσει ένα έργο του για να γίνει ευρύτερα γνωστό τότε δεν λέει όχι. Προσφάτως, μάλιστα, υπέγραψε συμφωνία με το Ινστιτούτο Καταλανικού Κινηματογράφου (ICC) για τηλεοπτική μεταφορά σε μίνι σειρά του βιβλίου του Στα ψέματα παίζαμε.
Όσο για τις συγγραφικές του συνήθειες, μας είπε ότι γι’ αυτόν η διαδικασία της συγγραφής έχει πολλά στάδια, με πρώτο την καταγραφή της ιστορίας του στο χαρτί. Από εκεί στον υπολογιστή όπου και θα το επεξεργαστεί περαιτέρω, αφήνοντας ελεύθερους τους χαρακτήρες των έργων του ν’ αποφασίσουν για τη συνέχεια της πλοκής και το τέλος της ιστορίας.
Ο Δημήτρης Μίγγας γράφει μόνο όταν έχει κάτι ουσιαστικό να πει ή όταν κάτι τον βασανίζει και όχι καταναγκαστικά ή κατόπιν πίεσης από άλλους παράγοντες. «Για μένα προτεραιότητα έχει η ζωή», μας είπε. «Άλλωστε, από πού ν' αντλήσει κανείς την πρώτη ύλη για τα βιβλία του, αν όχι από την ίδια τη ζωή; Έχει συμβεί να με πάρουν τηλέφωνο να πάμε για ούζα βράδυ και ενώ είχα απλώσει τα χαρτιά μου για να δουλέψω, τα παράτησα όπως ήταν και προτίμησα, φυσικά, να βγω. Όταν περνάω καλά, όταν ερωτεύομαι, θέλω να το ζήσω, δεν σκέφτομαι ότι εκείνη τη στιγμή θα έπρεπε να γράφω…»
Όσο για τις συγγραφικές του συνήθειες, μας είπε ότι γι’ αυτόν η διαδικασία της συγγραφής έχει πολλά στάδια, με πρώτο την καταγραφή της ιστορίας του στο χαρτί. Από εκεί στον υπολογιστή όπου και θα το επεξεργαστεί περαιτέρω, αφήνοντας ελεύθερους τους χαρακτήρες των έργων του ν’ αποφασίσουν για τη συνέχεια της πλοκής και το τέλος της ιστορίας.
Ο Δημήτρης Μίγγας γράφει μόνο όταν έχει κάτι ουσιαστικό να πει ή όταν κάτι τον βασανίζει και όχι καταναγκαστικά ή κατόπιν πίεσης από άλλους παράγοντες. «Για μένα προτεραιότητα έχει η ζωή», μας είπε. «Άλλωστε, από πού ν' αντλήσει κανείς την πρώτη ύλη για τα βιβλία του, αν όχι από την ίδια τη ζωή; Έχει συμβεί να με πάρουν τηλέφωνο να πάμε για ούζα βράδυ και ενώ είχα απλώσει τα χαρτιά μου για να δουλέψω, τα παράτησα όπως ήταν και προτίμησα, φυσικά, να βγω. Όταν περνάω καλά, όταν ερωτεύομαι, θέλω να το ζήσω, δεν σκέφτομαι ότι εκείνη τη στιγμή θα έπρεπε να γράφω…»
Αποστολία
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)